นักจิตวิทยาไขปริศนาคาใจ ทำไมคนเราจำเรื่องในวัยเด็กไม่ได้ โดยเฉพาะ 3-4 ปีแรกของชีวิต!?

นักจิตวิทยาไขปริศนาคาใจ ทำไมคนเราจำเรื่องในวัยเด็กไม่ได้ โดยเฉพาะ 3-4 ปีแรกของชีวิต!?

By เหมียวศรัทธา 

สำหรับผู้คนส่วนใหญ่ เรามักจะไม่มีความทรงจำใดๆ ในช่วง 3-4 ปีแรกของชีวิต ในขณะที่ความทรงจำของชีวิตก่อนจะอายุ 7 ปีเอง โดยมากแล้วก็มักจะเป็นอะไรที่ขุ่นมัว และบอกได้ยากว่าจริงหรือไม่

ปรากฏการณ์ในรูปแบบนี้ เป็นสิ่งที่เรารู้จักกันในชื่อ “ภาวะเสียความจำในวัยเด็ก” (Childhood amnesia) ปรากฏการณ์ที่แม้แต่นักจิตวิทยาก็ยังคงพยายามหาคำตอบกันเรื่อยมาว่ามันเกิดขึ้นเพราะอะไร

อ้างอิงจากคุณ Jeanne Shinskey อาจารย์อาวุโสและผู้อำนวยการห้องปฏิบัติการภาควิชาจิตวิทยาหากเรามองกันโดยเผินๆ การที่เราจำอะไรในวัยเด็กไม่ได้เลยนั้นก็คงมีความเป็นไปได้สูง

ที่จะมาจากการที่ในตอนเด็กสมองของเรานั้น จะยังพัฒนาได้ไม่เต็มที่

แนวคิดนี้เกิดขึ้นจากการที่สมองส่วนฮิปโปแคมปัส (Hippocampus) ที่มีความสำคัญต่อการจัดเก็บความทรงจำระยะสั้นไปไว้ในความทรงจำระยะยาว โดยมากจะใช้เวลาพัฒนาตัวจนเราอายุได้ราวๆ 7 ขวบ

อย่างไรก็ตามจากการทดลองในอดีต นักวิทยาศาสตร์กลับพบว่าแม้แต่เด็กอายุ 6เดือนเอง ส่วนมากก็จะมีความสามารถในการจดจำการเล่นของเล่น ในระยะยาวแล้ว

ดังนั้นปัญหาความคงจำของเราจึงไม่น่าจะมาจากการที่เราจำอะไรไม่ได้ตั้งแต่ต้น แต่เป็นเพราะเราลืมมันไปมากกว่า

นั่นนำมาซึ่งความเป็นไปได้ที่สองนั่นคือ ในวัยเด็กเราน่าจะยังมีความรู้ด้านภาษาไม่มากพอที่จะจดจำอะไรเป็นเวลานาน

นี่อาจจะเป็นอะไรที่ฟังดูแปลกสำหรับหลายๆ คน แต่เชื่อหรือไม่ว่านักวิทยาศาสตร์นั้น ได้พิสูจน์มาแล้วว่ามนุษย์จะจำอะไรได้ดีขึ้นหากเราเปลี่ยนความทรงจำของตัวเองเป็นภาษา

ด้วยเหตุนี้ มันจึงอาจจะไม่ใช่เรื่องแปลกที่เราจะลืมความทรงจำส่วนใหญ่ในวัยเด็กไปเพราะสมองของเรานั้นยังไม่มีคําศัพท์มากพอที่จะใช้เปลี่ยนความทรงจำ

ซึ่งทำให้ในวัยเด็กเราจะแทบจำอะไรไม่ได้เลย และยิ่งเราเรียนภาษาเท่าไหร่ความทรงจำของเราก็จะยิ่งชัดเจนขึ้นตามไปตามกาลเวลา

แต่แม้ว่าแนวคิดเรื่องภาษาจะดูน่าเชื่อก็ตาม มันก็ไม่ใช่แนวคิดเดียวที่พยายามจะอธิบายการหลงลืมความคงจำตอนเด็กของเราเช่นกัน เพราะวัฒนธรรมและสังคมเอง จริงๆ แล้วก็อาจจะมีส่วนเกี่ยวข้องกับความทรงจำของเราได้ด้วย

นั่นเพราะ นักวิทยาศาสตร์นั้นได้พบว่า ผู้ใหญ่ของชาวเมารีส่วนใหญ่นั้น จะสามารถจำความได้ดังแต่อายุแค่ 2.5 ปี ซึ่งถือว่าเร็วที่สุดในบรรดาผู้ใหญ่จากทั่วโลกเลย

อะไรที่ทำให้ผู้ใหญ่ของชาวเมารีเป็นเช่นนี้ในปัจจุบันดูเหมือนจะยังไม่กระจ่างชัดนัก

อย่างไรก็ตามนักวิจัยชื่อว่ามันอาจจะเกี่ยวกับการที่พ่อแม่ชาวเมารี มักจะมีการเล่าเรื่องราวของครอบครัวที่ซับซ้อน ซึ่งรวมไปถึงเรื่องราวของตัวเด็กๆ เอง ให้แก่ลูกของตัวเองฟังอยู่บ่อยๆ ก็ได้

ในท้ายที่สุดแล้วแม้ว่านักวิทยาศาสตร์จะยังคงหาคำตอบที่แน่ชัดว่าทำไมเราถึงจำเรื่องราวในวัยเด็กไม่ค่อยได้ แต่พวกเขาก็กำลังค่อยๆ เข้าใกล้ความจริงปัญหานี้เข้าไปเรื่อยๆ

และหากมองว่าตามปกติมนุษย์เราก็หลงลืมเรื่องราวส่วนใหย่ที่เกิดขึ้นในชีวิตประจำวันอยู่แล้ว มันก็ไม่แน่เหมือนกันว่าการจำชีวิตในวัยเด็กไม่ได้ มันก็คงจะไม่ใช่เรื่องที่เลวร้ายนักเป็นแน่

ที่มา iflscience และ the conversation

Published by #พ่อลูกเจนอัลฟ่า

ประสบการณ์คุณพ่อลูกเจนอัลฟ่า 2 คน และบริหารโรงเรียนเสริมพัฒนาการเด็กเล็กตั้งแต่ปี 2015

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: